پایگاه خبری پیام آفتاب 25 سنبله 1398 ساعت 10:41 http://www.payam-aftab.com/fa/doc/news/90814/مذاکرات-ناتمام-آمریکا-طالبان-نام-صلح-کام-جنگ -------------------------------------------------- عنوان : مذاکرات ناتمام آمریکا با طالبان؛ به نام صلح به کام جنگ -------------------------------------------------- در حالی که آمریکا با شکست نظامی در پی حضور نظامی ۱۸ ساله در افغانستان به دنبال راهی برای خروج آبرومندانه است، مذاکرات صلح ادعایی آمریکا با طالبان نیز به عامل جدیدی از بی‌ثباتی و هراس از افزایش خشونتها تبدیل شده‌است. متن : دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا هفته گذشته به صورت ناگهانی دستور توقف مذاکرات صلح ادعایی میان آمریکا و طالبان را صادر و برنامه میزبانی از رهبران طالبان در کمپ دیوید را لغو کرد. این تصمیم را ترامپ ظاهراً پس از آن اتخاذ کرد که نیروهای طالبان با حمله انتحاری در کابل شماری از غیرنظامیان و همچنین یک سرباز آمریکایی را به قتل رساندند. حمله انتحاری درست زمانی اتفاق افتاد که قرار بود رهبران ارشد طالبان به آمریکا سفر کنند و با رئیس جمهور آن کشور ملاقات نمایند، و احتمالاً با رئیس جمهور افغانستان نیز از نزدیک دیدار کرده روی آغاز مذاکرات دوجانبه به هدف رسیدن به یک پیمان صلح به توافق برسند. این حمله و کشته شدن یک سرباز آمریکایی بهانه ای به دست ترامپ داد تا در بحبوحه انتقادهای فزاینده در رسانه های آمریکا از توافق مطرح شده با طالبان، مذاکرات با طالبان را متوقف سازد. ترامپ که در آستانه رقابتهای انتخاباتی سال ۲۰۲۰ درصدد بود از توافق با طالبان یک دستاورد مهم سیاست خارجی بسازد، به علت ابهامات فراوان در این توافق و انتقادهای گسترده رسانه ها بهترین راه حل را در این دید که مذاکره و توافق احتمالی با طالبان را فعلاً در حالت بلاتکلیف قرار دهد. ترامپ در پی دستور توقف مذاکرات، بر تشدید حملات به گروه طالبان تأکید کرد. او روز شنبه گفت که ظرف چندروز اخیر تلفات بی سابقه ای بر طالبان وارد شده است. وی در توییتر نوشت: طالبان هرگز مانند اکنون هدف حملات شدید قرار نگرفته است. کشتن ۱۲ نفر از جمله یک سرباز آمریکایی ایده خوبی نبود. راه های بسیار بهتری هم برای پیشبرد مذاکرات وجود دارد. طالبان می داند که اشتباه بزرگی مرتکب شد و اصلاً نمی داند که چگونه این اشتباه را جبران کند! این توییت ترامپ مورد طعنه و استهزای برخی سیاسیون آمریکایی قرار گرفت. از جمله مکس بوت کارشناس اندیشکده شورای روابط خارجی آمریکا نوشت: طالبان به مدت هجده سال هدف بمبها و گلوله های فراوان آمریکا بوده اند و اکنون در نهایت هدف سلاح نهایی قرار گرفتند که عبارت از یک توییت بی رحمانه است! سفر هیئت طالبان به مسکو و اعلام آمادگی برای جنگ صد ساله از سوی دیگر، با اعلام توقف مذاکرات آمریکا با طالبان، نمایندگانی از این گروه در هفته گذشته به مسکو رفتند و با مقامات روسی دیدار کردند. شیرمحمد عباس استانکزی مذاکره کننده اصلی طالبان هر چند از تمایل به ادامه مذاکره سخن گفت اما از سوی دیگر هم تأکید کرد که طالبان می تواند تا یکصد سال دیگر هم بجنگد. این در حالی است که در فضای رسانه ای افغانستان نگرانی از ادامه جنگ و خشونت به عنوان یکی از موضوعات اصلی مطرح شده است. خبرگزاری صدای افغان (آوا) روز یکشنبه گزارش داد که در افغانستان بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که توقف گفتگوهای صلح از سوی ترامپ به هر نیت و انگیزه ای که صورت گرفته باشد، به تشدید خشونت ها منجر خواهد شد و این نشان می دهد که فصل جدیدی از جنگ های خونین در افغانستان در راه است. این رسانه افغانستان تأکید کرد که این امر البته هرگز به این معنا نیست که صلح مورد نظر آمریکا با طالبان می توانست به استقرار ثبات پایدار و دائمی در افغانستان کمک کند؛ بلکه بالعکس، آن صلح فقط برای آمریکا تنظیم و تعریف روابط تازه آمریکا و طالبان معنا داشت و هیچگاه برای مردم افغانستان، آرامش و آسایش به همراه نداشت و نخواهد داشت. خبرگزاری آوا خاطرنشان کرد: افغانستان و مردم آن، دستکم در ۲۰ سال گذشته، همواره قربانی جنگ و صلح آمریکایی بوده اند. به بیان دیگر، نه جنگ آمریکایی به سود مردم افغانستان بوده و برای آنها صلح و امنیت و آزادی و رفاه و آرامش و آبادی به ارمغان آورده و نه صلحی که آمریکا شعار آن را می دهد، به چنین نتیجه ای منتهی خواهد شد. تنها راه رسیدن افغانستان به آرامش و ثبات این است که قدرت های بیگانه و در رأس همه آنها آمریکا که نماد و نماینده استعمار نو است، دست از سیاست های سلطه گرانه خود بر این سرزمین بردارند و اجازه دهند که مردم افغانستان خود مشکلاتشان را حل کنند. اکنون نیز که صلح پنهانی آمریکا با طالبان، منتفی شده و فصل تازه جنگ و ویرانی در راه است، هیچ کس نباید انتظار داشته باشد که این رویداد به سود مردم سالاری و انتخابات و حاکمیت مردم افغانستان بر سرنوشت خویش تمام شود. تا آمریکا هست، این رؤیا تعبیر نخواهد شد زیرا نه صلح آمریکایی به نفع افغانستان است و نه جنگ آمریکایی. در همین حال نشریه فارن پالیسی در گزارشی دربارهٔ نقش روسیه در مذاکرات صلح و تعاملهای مسکو با گروه طالبان نوشت: روابط روسیه با دولت افغانستان از ماه نوامبر ۲۰۱۸، زمانی که مقامات روس اعتراضات شدید رئیس جمهور اشرف غنی را نادیده گرفته و طالبان را به مسکو دعوت کردند، رو به وخامت گذاشته است. کار به جایی رسیده که مقامات افغانستان سرخوردگی شان از مسکو را در اظهارات و بیانیه های عمومی شان ابراز می کنند. به عنوان مثال، صبغت احمدی سخنگوی وزارت امور خارجه افغانستان در ماه فوریه مذاکرات تحت حمایت کرملین را آشکارا به عنوان یک تلاش بی فایده برای روند صلح توصیف کرد. از آن جایی که روسیه می ترسد روابط ضعیفش با دولت افغانستان به انزوای دیپلماتیکش در کابل منجر شود، مسکو با حمایت از چهره های اپوزیسیون و تقویت روابطش با طالبان، اقتدار و صلاحیت غنی را زیرپا گذاشته است. فارن پالیسی افزود: تا زمانی که ایالات متحده خواهان توافق بین کابل و طالبان باشد، حمایت آشکار روسیه از چهره های اپوزیسیون نتیجهٔ عکس می دهد زیرا این کار خطر تضعیف اعتماد مردم به یک توافق نامه نهایی صلح را در پی دارد. تلاش های روسیه برای تقویت نفوذ حامد کرزی، رئیس جمهور پیشین افغانستان، نیز باید با نگرانی ویژه ای مورد توجه قرار گیرد. کرزی با شرکت در مذاکرات صلح به میزبانی کرملین و مصاحبه های منظم با با رسانه های دولتی روسیه بارها در مورد توانایی واشینگتن برای کمک سازنده به امنیت افغانستان شک و تردید ایجاد کرده است. از آن جا که کرزی از حمایت مردمی در بین جامعهٔ پشتون افغانستان برخوردار است، لفاظی های ضدآمریکایی وی می تواند پس از خروج ایالات متحده، پشتون ها را علیه هرگونه حضور اطلاعاتی آمریکا قرار دهد. تلاش های روسیه برای تقویت مشارکت دیپلماتیکش با طالبان نیز ممکن است جاه طلبی های توسعه طلبانه این گروه شورشی را افزایش دهد. نگرانی ها از ادامه و تشدید خشونتها و ناتوانی طالبان از صلح نهایی این در حالی است که دربارهٔ انگیزه های طالبان از مذاکره با آمریکا نیز پرسشها و ابهامات زیادی وجود دارد و بسیاری از کارشناسان و رسانه ها بر این باورند که طالبان از مذاکره با آمریکا تنها به دنبال خروج نیروهای آمریکایی و اعلام پیروزی نظامی بر آمریکا بود. روزنامه اطلاعات روز افغانستان گروه طالبان را به علت ادامه حملات مسبب شکست مذ اکرات دانسته و نوشت: از نظر مردم افغانستان آتش بس سراسری مقدم بر هر نوع گفت وگو است. نباید به گروه طالبان دوباره این فرصت داده شود که هم گزینهٔ جنگ و هم گزینهٔ صلح را داشته باشد. اگر گروه طالبان آماده صلح است باید از خشونت دست بردارد. باور طالبان به دوام گفت وگو در قطر و جنگ در افغانستان راه اشتباهی است که طالبان سال ها در پیش گرفته اند. بدون شک صلح پایدار خواست مردم افغانستان است و این جنگ راه حل نظامی ندارد. تنها توافق سیاسی راه حل کم هزینه و در دسترس است؛ اما آتش بس اولین و اصلی ترین مسئلهٔ صلح پایدار است. روزنامه هشت صبح نیز تأکید کرده که دولت های افغانستان و آمریکا باید روش مذاکره شان را مورد بازبینی جدی قرار دهند. مذاکره با طالبان باید تنها زمانی آغاز شود که این گروه به کاهش خشونت ها و حتی به آتش بس پایدار تن دهد. ترامپ و اشرف غنی رئیس دولت وحدت ملی افغانستان این شرط را به گونه ای مطرح کرده اند، اما ایجاب می کند به آن پابند بمانند و آن را دقیق تر تئوریزه و عملی کنند. این روزنامه همچنین در گزارشی با اشاره به اختلافات میان گروه های مختلف شورشی و تروریستی در افغانستان نوشت: ناتوانی طالبان در ارایه پاسخ قانع کننده به سوالات داعشیان، سبب می شود که یک بخش بزرگاز نیروهای طالبانی که صرفاً بر مبنای دیدگاه های ایدئولوژیک جنگ می کنند از این گروه جدا شده و به داعش بپیوندند و این روند در نهایت موجب ضعف و نابودی طالبان و تقویت دیگر گروه های تندرو خواهد شد. این روزنامه همچنین در مطلب دیگری بر گفت وگوهای بین الافغانی برای شکست بن بست مذاکرات طالبان و آمریکا تأکید کرده و نوشت: شکست بن بست جاری از دو راه محتمل است: یکم، این که آمریکا از رأی صادره خود برگردد و گفت وگوها را از سر گیرد. دوم، با توجه به این که جنگ جاری افغانستان، بازنده و برنده ای ندارد، راه حل سیاسی تنها مکانیزم برای حل چالش های جاری پیش بینی شده است. این امر با روش های بومی، امکان پذیر خواهد بود. از آن جا که پدیده های تحمیلی در نتیجه فشارهای منطقه ای و جهانی از استحکام، دوام و قوام لازم برخوردار نیست، نتایج صلح آمریکا و طالبان به گمان اغلب آغاز یک جنگ داخلی دیگر است که ملت افغانستان بار دیگر قربانی و هیزم سوخت طرف های درگیر قرار خواهند گرفت. از این رو تفاهم روی مشترکات و مدیریت اختلافات همهٔ طرف ها با نسخه های بومی تنها راه حل معضل پیچیده جنگ افغانستان خواهد بود. با گفت وگوهای بین الافغانی نه تنها بن بست مذاکرات آمریکا و طالبان خواهد شکست، بل طرف های افغانی نیز به خواست ها و نتایج ملموس همدیگر پی خواهند برد. چین و هند بازیگران جدید در افغانستان خواهند شد؟ روزنامه چینی ساوت چاینا مورنینگ پست در گزارشی دربارهٔ تحولات افغانستان نوشت که قدرتهای رقیب آمریکا و روسیه یک بار دیگر افغانستان را به محل بازی قدرت خود تبدیل کرده اند و هر کدام از آنها سازوکارهای خود را ایجاد کرده اند. آمریکا با درک اینکه پیروزی نظامی در افغانستان ممکن نیست و به علت تمایل به خروج نیروهایش از افغانستان با طالبان مذاکره کرده و از سوی دیگر روسیه نیز فرمت مذاکراتی خود را مطرح کرده اند که آن نیز دولت افغانستان را در حاشیه قرار داده است. این روزنامه چینی مدعی شد که در این حال یک همگرایی نوظهور بین چین و هند در زمینه افغانستان امیدهایی ایجاد کرده است. به نوشته این روزنامه، هرچند اطلاعات زیادی دربارهٔ چگونگی پیشبرد همکاری های چین و هند در افغانستان در دست نیست اما تأکید این کشورها بر همکاری در افغانستان در بحبوحه بی ثباتی در نظم جهانی می تواند زمینه ای برای رقابت سازنده ایجاد کند. به هر روی حالا با لغو گفت وگوهای صلح ادعایی توسط ترامپ، به نظر می رسد حداقل برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در افغانستان که قرار است ششم مهرماه برگزار شود، قطعیت بیشتری یافته است. اما چنان که بسیاری از رسانه های افغانستان تأکید می کنند، برای مردم این کشور همان گونه که انتخابات مهم است، قطع جنگ و ایجاد یک فضای مناسب زندگی به دور از جنگ و انفجار و انتحار نیز از اهمیت زیادی برخودار است هر چند معلوم نیست که این آرزو تا چه حد و در چه زمانی برآورده خواهد شد.