زلمی رسول: افغانستان سرچشمه تروریسم نیست و منشا تروریسم در افغانستان، پاکستان است

زلمی رسول، وزیر امور خارجه افغانستان با نشریه هافینگتون پست مصاحبه‌ای انجام داده است که نظر شما را به آن جلب می‌کنیم.

وضعیت امنیت در افغانستان و ترور شبه نظمامیان برای ترور چهره‌های سرشناس افغان را چطور ارزیابی می‌کنید؟
زلمی رسول: البته تهدیدهای زیاد و نیروهایی وجود دارند که با صلح و ثبات افغانستان مخالف هستند، به همین دلیل ترورها در افغانستان انجام می‌شوند اما تنها چهره‌های سرشناس نیستند که خشونت را تجربه می‌کنند. مردم عادی نیز در این موضوع سهیم هستند. هرروزه با انفجار بمب‌ها و خودروهای بمب‌گذاری‌شده در افغانستان مواجه هستیم.
افغانستان کشور ما است و ما باید به جنگ ادامه دهیم تا صلح و ثبات را در آن ایجاد کنیم و در نهایت ما مسؤول افغانستان هستیم. نمی‌توان افغانستان در سال 2001 را با افغانستان در سال 2011 مقایسه کرد. تغییرات عظیمی در افغانستان رخ داده و امنیت یکی از چالش‌هایی است که همچنان باقی مانده است.

آیا اوضاع افغانستان پس از خروج نیروهای خارجی از افغانستان بدتر خواهد شد یا خیر؟
زلمی رسول: 10 سال گذشته و اکنون زمان آن است تا نیروهای امنیتی افغان مسؤولیت‌ها را به عهده بگیرند. نیروهای بین‌المللی نمی‌توانند تا ابد مسؤول امنیت افغانستان باشند.
در نشست لیسبون ما توافق کردیم تا طبق یک طرح انتقالی تا پایان سال 2014 نیروهای افغان مسؤولیت کامل امنیت را در کشور به عهده بگیرند. البته این به این معنی نیست که جامعه بین‌المللی افغانستان را به حال خود رها می‌کند. نیروهای امنیتی ما همچنان به آموزش سربازان خارجی و تجهیزات نیاز دارند. هم‌زمان ما با هم‌پیمانان خود درباره مساله روابط پس از سال 2014 کار می‌کنیم. بنابراین ما خود را برای انتقال مسؤولیت‌ها از طریق ایجاد روابط آتی با هم‌پیمانانمان آماده می‌کنیم.

اگر یک سرباز دانمارکی از شما بپرسد، چرا باید در افغانستان زندگی‌اش را برای افغان‌ها به خطر بیاندازد شما چه می‌گویید؟
زلمی رسول: ورود نیروهای بین‌المللی به افغانستان با تصمیم شورای امنیت سازمان ملل انجام شد، نه افغانستان. اما از دید ما سربازان خارجی در آسایش مردم افغانستان سهیم بوده‌اند و آنچه که امروز در افغانستان اعم از قانون اساسی، حقوق بشر، حقوق زنان و تحصیل کودکان دیده می‌شود، به لطف نیروهای بین‌المللی ایجاد شده است.
طالبان همچنان در خارج از افغانستان حضور دارند، اما در داخل افغانستان آن‌ها شکست خوردند و سربازان خارجی امنیت کشورهای خود را نیز تامین کردند. هیچ کشوری که دارای سرباز در افغانستان است، از خطر حملات نه فقط در افغانستان بلکه در داخل کشور خود نیز ایمن نیست. ما از آنها به خاطر تلاش‌هایشان و خطراتی که به جان خریده‌اند، سپاس‌گزاریم. اما تلاش‌های آن‌ها برای حفاظت از کشورهای خود آن‌ها نیز بوده است.
اکنون که 10 سال از آغاز جنگ در افغانستان گذشته،‌ البته افغان‌ها می‌خواهند ببینند که سربازان کشور، خودشان امنیتشان را تامین می‌کنند. خروج سربازان بین‌المللی در سال 2014 از افغانستان چیزی است که هم مردم افغانستان و هم هم‌پیمانان ما می‌خواهند. پیش‌تر آرای عمومی و بحران مالی به وضوح فشارها را برای انجام این مساله افزایش داده بودند. برای آنکه این انتقال مسؤولیت‌ها موفقیت‌آمیز باشد، این فرآیند باید به طور برگشت ناپذیر صورت گیرد. به همین دلیل است که ما باید در این مساله که افغانستان پس از اتمام فرآیند انتقال مسؤولیت‌ها بر این مساله چه‌طور کارایی داشته باشد، کار کنیم.
ما باید اطمینان حاصل کنیم که همسایگان افغانستان در منطقه این کشور را مورد بدرفتاری قرار ندهند و همچنین ما باید در اقتصادمان تمرکز کنیم تا آنچه را که در 10 سال گذشته به اتمام رسانده‌ایم، از دست ندهیم. امیدواریم که افغانستان طی چند سال بر روی پاهای خودش بایستد. ما از ذخایر معدنی، گاز و نفت فراوانی برخورداریم.

آیا اصلی‌ترین دستاورد سربازان بین‌المللی شکست تروریسم در افغانستان بوده است؟
زلمی رسول: افغانستان دیگر سرمنشا تروریسم نیست. تروریسمی که در افغانستان مشاهده می‌کنیم، از خارج از این کشور می‌آید. اگر هدف از حمله به افغانستان اطمینان از این بوده که افغانستان هیچ کشور دیگری را تهدید نکند، این حمله موفقیت‌آمیز بوده است. اما اگر هدف آن آوردن امنیت کامل به افغانستان بوده،‌ در این مساله هنوز موفق نشده‌ایم و باید بیشتر کار کنیم.
از آنجا که منبع تروریسم در داخل افغانستان نیست، ما همکاری با همسایگانمان را آغاز می‌کنیم تا اطمینان حاصل کنیم، منبع تروریسم نابود خواهد شد.

آیا منظور شما به طور ویژه کشور پاکستان است؟
زلمی رسول: بله. از زمان ایجاد کشور افغانستان هیچ دولتی مثل دولت کنونی به پاکستان متعهد نبوده است. موضع ما این است که ارتقای تروریسم به نفع پاکستان نیز نیست. پاکستان خود از تروریسم رنج می‌برد. ما باید با یکدیگر همکاری کنیم تا تروریسم را شکست دهیم، اما تاکنون نتیجه‌ای را که می‌خواستیم مشاهده نکردیم.

آیا درباره ارتش ملی افغانستان و مسأله بی‌سواد بودن 90 درصد از سربازان این ارتش و اعتیاد بخش عمده‌ای از آن‌ها نظری دارید؟
زلمی رسول: من با آمار 30 درصدی معتادان در ارتش ملی افغانستان موافق نیستم. ما ممکن است تعدادی فرد معتاد در ارتش داشته باشیم،‌ اما نه 30 درصد. بی‌سوادی نیز یک مشکل عمده باقی مانده، زیرا دو نسل از افغان‌ها نتوانستند به مدرسه بروند. چه‌طور می‌توان تحت این شرایط یک ارتش باسواد ایجاد کرد؟
اما اکنون ما یک برنامه سوادآموزی فشرده را برای سربازان جدید در ارتش در نظر داریم و درصد سربازان باسواد هر ماهه افزایش پیدا می‌کند. درخصوص کیفیت سربازان نیز شما می‌توانید از هر فرمانده‌ای و هر کشوری که در افغانستان است، بپرسید که آنها به شما خواهند گفت که سربازان افغان به رغم آموزش کوتاه‌مدت و کمبود تجهیزات کافی وظیفه خود را به خوبی انجام می‌دهند.
چالش سخت‌تر ما پلیس افغانستان است. ما در نیروی پلیس افغانستان مشکلات زیادی داریم. ما آموزش آن‌ها را خیلی دیر آغاز کردیم و افسر پلیس بودن خیلی سخت‌تر از سرباز ارتش بودن است، زیرا افسر پلیس با مردم سروکار دارد. او باید باسواد باشد و باید قوانین را بداند.
طالبان افسران پلیس افغانستان را به خدمت نمی‌گیرد. طالبان تا حدی میان پلیس نفوذ کرده است، اما اکثریت افسران پلیس به طالبان کمک نمی‌کنند. هرروزه ما 5 تا 10 مامور پلیس را در جنگ با طالبان از دست می‌دهیم. نیروهای پلیس در جنگ علیه تروریسم حداکثر تلاش خود را انجام دادند.

از نظر شما بزرگ‌ترین موفقیتی که در 10 سال گذشته در افغانستان به دست آمده، چیست؟
زلمی رسول: دموکراسی. ما 30 سال به جنگ مشغول بوده‌ایم و در عرض 10 سال نهادهای دموکراتیک را توسعه دادیم. ما آزادی بیان داریم و پارلمانی داریم که توسط مردم افغانستان انتخاب می‌شوند. 26 درصد از نمایندگان پارلمان ما زن هستند که این میزان از بسیاری از کشورهای غربی نیز بیشتر است. ما قانون اساسی داریم که به زنان و مردان حقوق یکسان اعطا می‌کند و آزادترین مطبوعات را در منطقه داریم.