رقص سیاسی کرزی و خشم پاکستانی‌ها

حامد کرزی با سفر به هندوستان برای پاکستانی‌های خط و نشان کشید
هند و افغانستان توافقنامه همکاری را با هم امضا کردند که بر اساس آن دهلی‌نو مسؤولیت تعلیم سربازان افغان در سالهای آتی را بر عهده می‌گیرد. توافقنامه همکاری که ظاهرا باید به فال نیک گرفته شود اما قطعا منجر به افزایش تنش میان دهلی‌نو و کابل با اسلام‌آباد می‌شود.
حامد کرزی رئیس‌جمهوری افغانستان بیست و چهار ساعت گذشته را مهمان مانموهان سینگ نخست وزیر هندوستان بود. در دیدار مشترک دو مقام توافقنامه همکاری نظامی میان دو طرف امضا شد. این مهمان بازی‌ها درست یک روز پس از آن انجام گرفت که کرزی در برنامه‌اي تلویزیونی اسلام‌آباد را به تلاش برای زیر سوال بردن تقلاهای وی برای مذاکره و مصالحه با طالبان متهم کرد. کرزی در پاسخ به سوال خبرنگاری که در دهلی‌نو از او در خصوص عکس العمل پاکستان به توافقنامه همکاری نظامی میان افغانستان و هندوستان سوال کرد گفت: این توافقنامه ارتباطی به رابطه ما با اسلام‌آباد ندارد.
رئیس‌جمهوری افغانستان از ارائه توضیحات بیشتر در این خصوص و ورود به جزئیات سرباز زد. کرزی سال‌هاست که هندوستان را به عنوان همکار نظامی در آب نمک برای روز مبادا خوابانده است. امضای این توافقنامه در حقیقت پیامی مشترک از سوی افغانستان و امریکا برای پاکستان بود: اگر کنار ما در مهار طالبان نایستید ما می‌توانیم هندوستان را وارد بازی مشترک خود کنیم.
 یارگیری که در آن شما را بازی نخواهیم داد. بسیاری از تحلیل گران اعتقاد دارند که ماجرای تنش میان افغانستان و پاکستان از زمانی آغاز شد که «سکانس آخر» در افغانستان رقم خورد. امریکایی‌ها خود را برای عقب‌نشینی مرحله‌اي از این کشور مهیا می‌کنند و همزمان پاکستانی‌ها به دنبال حفظ سلطه و نفوذ بر این کشور همسایه هستند. افغانستان تبدیل به طولانی‌ترین جنگ تاریخ برای امریکایی‌ها شده و واشنگتن نشین‌های‌ خسته به دنبال راهی هستند تا بتوانند این کشور را اندک اندک به خود واگذار کنند و بروند.
درست در شرایطی که هندوستان بسته‌های کمک‌های مالی و استراتژیک بسیاری را در اختیار افغانستان قرار داده و به دنبال جلب دوستی و اتحاد استراتژیک با این کشور است، اسلام‌آباد هم همین رویه را در قبال چین دنبال می‌کند. یارکشی‌های جدید در منطقه که در یک سوی آن افغانستان دست در دست هندوستان است و پاکستان هم شانه به شانه چین قدم می‌زند.
بازی دو گانه پاکستان
در شرایطی که باراک اوباما عزم خود را برای خارج کردن 98 هزار سرباز از افغانستان در بازه زمانی سه ساله جزم کرده است حامد کرزی هم به دنبال تحت فشار قرار دادن پاکستان برای پایان دادن به حمایت از طالبان است. ارتش پاکستان از چند سال پیش تا کنون هرگونه ارتباط با طالبان و دیگر شبکه‌های تروریستی را تکذیب کرده است. ماه گذشته وزارت امور خارجه امریکا هم پس از ده سال تعارف را به کناری نهاد و تاکید کرد که پاکستان به منظور مقابله با امریکا و به راه انداختن تقابل در افغانستان از گروه‌های تروریستی حمایت می‌کند. پاکستان و هندوستان سابقه سه جنگ را در پرونده مشترک خود دارند و تحلیل گران اعتقاد دارند که حضور هندوستان در افغانستان به شکل نظامی تهدیدی برای پاکستان به حساب می‌آید و یا حداقل پاکستانی‌ها اینچنین تصوری از این حضور خواهند داشت. 
یک تحلیل‌گر پاکستانی در این خصوص به بلومبرگ می‌گوید: اسلام‌آباد اندک اعتراضی به کمک‌های مالی دهلی‌نو به افغانستان در روند بازسازی سیاسی و اقتصادی این کشور ندارد اما حضور نظامی هندی‌ها در افغانستان زنگ خطر جدی برای پاکستانی‌ها است. اسلام‌آباد تمام تلاش خود را به کار می‌گیرد تا از شکل گیری اتحاد نظامی میان هندوستان و افغانستان اجتناب ورزد.
حمله به سفارت خانه‌ها
توافقنامه میان هندوستان و افغانستان تنها رسمی شدن همکاری‌هایی است که تاکنون وجود داشته است. کرزی در این خصوص به خبرنگاران گفت: بر اساس این توافقنامه ما از هندوستان می‌خواهیم که رسما به ما در امر آموزش نیروهای امنیتی و پلیس کمک کند. از هند می‌خواهیم که هزاران جوان افغانی را آموزش دهد که در حال حاضر در هندوستان در حال تحصیل هستند.
در حال حاضر مسؤولیت تعلیم نیروهای افغان با مربی‌های امریکایی است که طبق برنامه باید تا سال 2014 این کشور را ترک کنند. تنش میان پاکستان و افغانستان با حمله به سفارتخانه‌های خارجی در کابل بالا گرفت. امریکایی‌ها و افغان‌ها هر دو طالبان مورد حمایت آی‌اس‌آی پاکستان را مسؤول این حملات می‌دانند. کشته شدن رئیس‌جمهوری فقید افغانستان برهان‌الدین ربانی هم به پاکستان نسبت داده شده است.
دریادار مایک مولن که فرماندهی نیروهای امریکایی را عهده‌دار است پیش از بازنشسته شدن در روزهای پایانی ماه سپتامبر تاکید کرد که سرویس اطلاعاتی پاکستان موسوم به آی‌اس‌آی سال‌هاست از گروه‌های تروریستی مخالف با امریکا مانند حقانی و لشكر طیبه حمایت می‌کند. افغانستان هم در بیانیه‌اي پس از شهادت برهان‌الدین ربانی تاکید کرد که اسنادی در اختیار دارد که نشان می‌دهد بمب‌گذار انتحاری عامل کشتن وی اجیر شده پاکستان بوده است. اسلام‌آباد هر دو این اتهامات را رد کرده است.
در شرایطی که رابطه پاکستان با افغانستان و امریکا همزمان تیره و تار شده است، مانموهان سینگ در ماه می پیشنهاد کمک 500 میلیون دالریی به افغانستان برای بازسازی این کشور را داده است. دولت هند مجموعه از از کمپانی‌های کشف معادن خود را برای سرمایه گذاری در افغانستان تشویق کرده است. ایالات متحده سال گذشته از وجود معادن به ارزش کلی یک تریلیون دالری در افغانستان خبر داد.

بلومبرگ 5 اکتبر / ترجمه: سارا معصومی
خبرآنلاين