۱
 

تعامل حكومت و اپوزيسيون؛ همگرايي يا واگرايي؟

تاریخ انتشار : يکشنبه ۱۲ قوس ۱۳۹۱ ساعت ۱۰:۴۵
تعامل حكومت و اپوزيسيون؛ همگرايي يا واگرايي؟
به گزارش پیام آفتاب، تأمین شفافیت انتخابات، بهبود وضعیت امنیتی، تعیین روز انتخابات و نقش احزاب سیاسی در این انتخابات ‌از بحث‏های مطرح شده در این جلسه بوده است .
رهبران اپوزیسیون مانند احمد ضیا مسعود، جنرال عبدالرشید دوستم و محمد محقق در این جلسه حاضرنشدند؛ ‌اما داکتر عبدالله عبدالله رهبر ائتلاف ملی افغانستان و شماری دیگر از احزاب سیاسی در این نشست شرکت داشته اند.
مختلط بودن سیستم انتخابات که رأی دهندگان بتوانند بر اساس آن هم به احزاب و هم به نامزدهای مستقل رأی دهند و همچنین تغییر سیستم انتخابات مباحثی بوده که در این نشست روی آن تمرکز شده است.
گفته شده که پس از نهایی شدن طرح‌های ارایه شده، این بحث به کمیسیون مستقل انتخابات و مجلس نمایندگان افغانستان سپرده خواهد شد.
 توزیع تذکره های الکترونیکی و تأمین امنیت انتخابات آینده ریاست جمهوری از بحث های مهم دیگر این جلسه مشورتی بوده و حضور نیروهای خارجی برای کمک به نیروهای افغان در تأمین امنیت این پروسه نیز مورد استقبال احزاب سیاسی قرارگرفته است.
"حميد الله فاروقي" عضو حزب حق و عدالت مي‏گويد كه رئيس جمهور كرزي با پيشنهادات احزاب مخالفتي نداشته و تعهد سپرده است كه اين پيشنهادها را به مراجع مربوطه از جمله وزارت عدليه خواهد سپرد.
با اين حال  در شرایطی که حضور دو عضو خارجی از سوی مجلس بزرگان افغانستان رد شده و این دو عضو نمی‏توانند در کمیسیون سمع شکایات انتخاباتی حضور داشته باشند؛ رییس جمهور کرزی بار دیگر حضور دو خارجی را در مخالفت با استقلال و منافع ملی افغانستان بیان داشته و گفته است که این موضوع به هیچ وجه قابل قبول نمی‏باشد.
"دكتر سردار رحيمي" استاد دانشگاه و عضو جبهه ملي، معتقد است كه رئيس جمهور كرزي با اظهارنظرهاي علني در خصوص بسياري از مسايل در رابطه به انتخابات به مجلس سنا جهت دهي نموده و خط اين مجلس را كه يك سوم آنان انتصابي توسط رييس جمهور است مشخص مي‏سازد.
وي دليل حضور نيافتن جبهه ملي را در اين جلسه، عدم باورمندي به صداقت در رفتارسياسي رئيس جمهور مي‏داند.
با اين وصف، ارگ ریاست جمهوری با صدور اعلامیه‏ای، نسبت به این نشست ابراز خوش‏بینی نموده و اظهار نظر احزاب مختلف سیاسی را در این نشست بر محور مشترکی ذکر نموده اظهار امیدواری کرد که امکان ایجاد محور مشترک پیرامون موضوع‏های مهم سیاسی مثل انتخابات، انتقال قدرت و تعامل‏های سیاسی در آینده بخصوص مواردی که در مقطع 2014 اتفاق خواهد افتاد در دیدگاه‏های دو جانب وجود دارد.
به هرحال، پرسش اساسي اين است كه اين نشست برآيند موثري در راستاي همگرايي‏هاي بيش‏تر سياسي در مسايل سرنوشت سازي مثل انتخابات خواهد داشت يا اينكه دعوت كرزي از احزاب به منظور ايجاد واگرايي در درون احزاب مخالف خود مي‏باشد.
دكتر سردار رحيمي براين باور است كه با توجه به سابقه رفتار نامطلوب حكومت با احزاب مخالف سياسي نمي‏توان انتظار مفيدي از اين نشست در راستاي ايجاد همگرايي ملي داشت. ضمن اينكه در نشست احزاب اپوزيسيوني و كرزي ديدگاه مشترك و محور قابل تفاهم روي مسايل مربوط به انتخابات سال 2014 و ساير موارد وجود نداشته است.
رحيمي در ادامه مي‏افزايد كه خوش بيني احزاب شركت كننده نسبت به پذيرش نظر آنان توسط كرزي بيش‏تر از اين جهت است كه رئيس جمهور مخالفت صريح در جلسه‏ي ارگ ننموده است.
به باور وي، حداقل كار اين است كه رييس جمهوركرزي مواد قابل تعديلي را كه در پيشنهاد اپوزيسيون مطرح شده اند، دوباره به وزارت عدليه داده و اين وزارت نيز آنگونه كار خواهند كه در مورد نظر آقاي كرزي باشد نه ساير احزاب سياسي.
عدم پذيرش عضويت دو خارجي، فراهم نكردن توزيع شناسنامه‏ي الكترونيكي به شكلي كه در انتخابات 2014 قابل استفاده باشد از جمله محورهاي ديگري هستند كه به نظر اين كارشناس سياسي، مسايل مورد اختلافي ميان دو جانب مذاكره در ارگ كابل بوده است.
بنابراين، رحيمي مي‏گويد كه مشخصا هدف كرزي اثبات اين مسأله است كه كرزي توان اين بازي سياسي را با تعدادي از احزاب دارد كه هرگاه بخواهد آنان را به ارگ حاضر نموده و نظرهاي خويش را براي آنان بازگو نمايد؛ اما انتظار برآورده شدن خواسته‏هاي احزاب توسط حكومت نه سابقه‏ مثبتي داشته و نه هم چشم انداز مفيدي ازآن قابل تصور است.
به اعتقاد رحيمي، تنها راهكار متقاعد ساختن كرزي جهت جلب نظر موافق وي و اعمال خواسته‏هاي احزاب روي پروسه انتخابات و قانون آن، مراجعه به افكار عامه و رايزني‏هاي بيش‏تر با جامعه جهاني است تا از اين رهگذر بر آقاي كرزي فشار بيش‏تري وارد شود.
وي تصريح ‏کرد كه اگر چنين كاري صورت نگيرد و بار ديگر نظام افغانستان با پايه‏هاي لرزان و مشروعيت شكننده شكل بگيرد، آينده‏ نظام سازي در افغانستان با چالش‏هاي جدي مواجه خواهد شد و شكاف‏هاي اجتماعي افزون بر فقر و نابرابري‏هاي افزايش خواهد يافت.
اما علي‏رغم اين بدبيني نسبت به نشستي كه در ارگ صورت گرفت، از ميان احزابي كه در اين نشست نماينده داشتند، اجلاس ارگ را گامي به جلو در جهت ايجاد همگرايي‏ها جهت شكل گيري نگاه مشترك روي مسايل و پروسه‏هاي ملي مثل انتخابات مي‏دانند.
"حميدالله فاروقي" استاد دانشگاه و عضو حزب حق و عدالت، نفس حاضر شدن حكومت براي استماع ديدگاه‏هاي احزاب را يك موفقيت سياسي براي احزاب و نكته‏ مثبت در تعاملات جاري ميان احزاب و حكومت مي‏داند.
به باور وي، تعهد رييس جمهور روي اعمال نظر احزاب حاضر در آن نشست بر مسايل مهم سياسي و پروسه انتخابات قطعا مورد پيگيري‏ بيش‏تري صورت گرفته و قدم‏هاي بعدي نيز در اين راستا برداشته خواهد شد.
فاروقي؛ ايجاد ائتلاف‏ سياسي احزاب را فرايند تأثيرگذار در وضعيت سياسي حاضر دانسته و حكومت را نيز متأثر از اين جريان مي‏داند.
به باور وي، نبايد تن دهي حكومت به مشورت با احزاب روي مسايل مهم سياسي را يك تحول ساده فكر كرد، بلكه بايد به اين روند ادامه داده و براي ايجاد وفاق ملي در برگزاري انتخابات آتي كار و فعاليت نمود.
هرچند كارشناسان، تحرك‏هاي شبيه نشست ارگ را يك اقدام مقطعي و فصلي مي‏دانند كه بيش‏تر در قالب تقلا جهت بازكردن جايگاه در كاروزار انتخابات قابل تفسير است؛‌ اما كارشناسان ديگري اين گونه نشست‏ها را به شرط وجود صداقت، سازنده به حساب مي‏آورند.
"انجنیرعاصم" عضو ائتلاف ملي تغيير و اميد و کارشناس مسایل سیاسی نیز با آنکه مشورت و تبادل نظر در اداره امور جمعی را یک امر لازم و گریزناپذیر می‏داند؛ اما اینکه تبادل نظر و مشورت رئیس جمهور با احزاب سیاسی تا چه اندازه در راستای ایجاد همگرایی موثر واقع شود، وابسته به دیدگاه‏های دوطرف دارد که تا چه انداره بتوانند پیرامون مسایل سیاسی سرنوشت ساز به توافق نظر رسیده و زمینه‏ی همگرایی را ایجاد نمایند.
عاصم، براین نظر است که اگر حکومت کرزی در تعامل با احزاب، رویکرد پیشین را اختیار نموده و به دنبال جداکردن احزاب از یکدیگر و تضعیف احزاب به عنوان رقبای سیاسی باشد، قطعا اینگونه مشورت‏ها برای ایجاد وفاق ملی کارساز نخواهد بود.
با این وصف، عاصم تأکید می‏کند که باید نگاه آقای کرزی نسبت به مسایل سیاسی و رقم زدن اوضاع از حالت تک محوری و خودمحوری به سمت پذیرش سایر نهادهای سیاسی دچار تحول شده باشد و به خواسته‏های احزابی که تبلور دهنده‏ی آرزوهای مردم اند، تن در دهد.
به گفته‏ي وي،‌ احزاب سياسي و ائتلافي كه براي رسيدن به اصلاحات بيشتر در روند كنوني و ساختارهاي نظام سياسي تشكيل شده است، گام‏هايي را برداشته اند.
وي رايزني‏هاي درون حزبي و مذاكرات با نهادهاي جامعه جهاني از جمله سازمان ملل را اقداماتي قلمداد مي‏كند كه نشست ارگ نيز در طول همين اقدام‏ها قابل ارزيابي است.
در همين حال،‌ هیأتی به نمایندگی از سازمان ملل متحد جهت بررسی اوضاع و نیازمندی‏های افغانستان برای برگزاری انتخابات 2014 به کابل سفر کرده است.
مسئولان کمیسیون مستقل انتخابات، ضمن تایید این خبر، اظهار داشته اند که این سفر بنا به دعوت کمیسیون مستقل انتخابات صورت گرفته و اعضای این هیأت نیز سه نفر می‌باشند.
بنا به گفته دفتر سازمان ملل متحد قرار است این هیئت جهت بررسی نیازمندی های انتخابات 2014 با مقامات افغانستانی و نهادهای انتخاباتی دیدار و گفت‌وگو کرده و نتایج آن را به دفتر مرکزی این سازمان در نیویورک گزارش کنند.
سخنگوی دفتر یوناما در کابل گفته است که این هیأت که بر اساس در خواست کمیسیون مستقل انتخابات به کابل آمده و هدف آن بررسی و نیازسنجی انتخابات در سال 2014 می‌باشد.
از آنجایی که این هیأت تجربه‏ برگزاری انتخابات در کشورهای دیگر را نیز دارا می‏باشد با انجام این تحقیق و بررسی سازمان ملل فعالیت‏های خود را بر این اساس متمرکز خواهد ساخت.
"نور محمد نور" سخنگوی کمیسیون مستقل انتخابات گفته است که روند انتخابات افغانستان کاملا یک روند افغانی است و افغان‌ها در این رابطه تصمیم خواهند گرفت و بر رسی این هیأت تنها معطوف به مسایل فنی و مالی این پروسه خواهد بود.
کمیسیون انتخابات افغانستان می‌گوید برگزاری انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۴ به ۱۵۰ میلیون دلار نیاز دارد و به گفته‏ این کمیسیون تاکنون این پول به صورت كامل فراهم نشده است.
بنابراين،‌ درصورت عدم پذيرش خواسته‏هاي موجود از سوي احزاب سياسي و نهادهاي مدني از يك سو و تقاضاهاي جامعه جهاني مبني بر عضويت دو فرد خارجي در كميسيون مستقل انتخابات از جانب ديگر، تأمين بودجه انتخابات نيز با چالش مواجه خواهد شد.
اين امر از يك سو و نگراني از چگونگي نيت حكومت و تعامل آن با احزاب سياسي از سوي ديگر، بسترجاري تعاملات سياسي را با ابهامات زيادي مواجه ساخته است. 
محمدرضا گلكوهي
انتهای پیام/.
کد مطلب: 19802
 


 
Iran, Islamic Republic of
۱۳۹۸-۰۲-۱۶ ۱۱:۴۹:۴۶
عبایست (19098)
 
نام و نام خانوادگی
ایمیل