بررسی دلایل پیشروی طالبان

افغانستان چرا و چگونه به اینجا رسید؟

طالبان چگونه احیا شد و چطور به این سطح از قدرت رسید که در کمتر از دوماه بتواند حدود 100 ولسوالی را تصرف نماید و شهرهای بزرگ و مراکز ولایات را در معرض محاصره قرار داده و تهدید نماید؟
تاریخ انتشار : يکشنبه ۱۳ سرطان ۱۴۰۰ ساعت ۱۴:۲۲
افغانستان چرا و چگونه به اینجا رسید؟
پس از اعلام خروج نیروهای خارجی از افغانستان جنگجویان گروه طالبان روحیه گرفته و با اعتماد به نفس بالا آتش جنگ را شعله ور تر کرده و به خشونت‌ها شدت بخشید و با حجم تبلیغات رسانه‌ای
دلیل اصلی بقا و احیاء مجدد طالبان به کنفرانس بن بر می‌گردد و خشت اول این بنا در کنفرانس بن کج گذاشته شد و برخی ملاحظات نادرست و غیر واقعی و دخالت زلمی خلیل زاد سرنوشت کنفرانس بن را به کلی دگرگون نمود و در نتیجه عبدالستار سیرت کنار گذاشته شده و شخص گمنام با سابقه طالبانی و ارتباط ویژه و طولانی با آمریکایی‌ها به نام حامد کرزی به سمت ریاست دولت انتقالی گماشته شد و این گونه فرصت بزرگ تاریخی را برای حل مسأله افغانستان از مردم کشور گرفته شد.
موفق شدند جغرافیای خود را گسترش داده و در بعضی مناطق بویژه ولایات شمالی پیشروی داشته و تعداد زیادی از ولسوالی‌ها را به تصرف خود درآورند.
پیشروی سریع و غیر منتظره طالبان از یک سو و حجم تبلیغات وسیع و جنگ رسانه‌ای طالبان از سوی دیگر باعث شد که روحیه سربازان نهادهای امنیتی افغانستان تضعیف گردیده و طالبان بدون جنگ و درگیری بسیاری از ولسوالی‌هارا به تصرف خود درآورند و به مراکز ولایات نزدیک شوند و شهرهای بزرگ را تهدید نمایند.
قبل از پرداختن به دلایل پیشروی طالبان باید به دو سوال پاسخ داده شود
1. طالبان چگونه احیا شد و چطور به این سطح از قدرت رسید که در کمتر از دوماه بتواند حدود 100 ولسوالی را تصرف نماید و شهرهای بزرگ و مراکز ولایات را در معرض محاصره قرار داده و تهدید نماید؟
2. چرا و چگونه افغانستان به این جا رسید؟ حکومت افغانستان پس از 20 سال کار و حمایت جامعه جهانی و مردمی و داشتن ارتش و پلیس تعلیم دیده و مسلکی و امکانات و تجهیزات مدرن نتواند در مقابل چندهزار تروریست مقاومت کند و مناطق را به آنها واگذار نماید.
پیشروی سریع طالبان دلایل و عوامل زیادی دارد که به آنها خواهیم پرداخت.
خشت کج کنفرانس بن
دلیل اصلی بقا و احیاء مجدد طالبان به کنفرانس بن بر می‌گردد و خشت اول این بنا در کنفرانس بن کج گذاشته شد و برخی ملاحظات نادرست و غیر واقعی و دخالت زلمی خلیل زاد سرنوشت کنفرانس بن را به کلی دگرگون نمود و در نتیجه عبدالستار سیرت کنار گذاشته شده و شخص گمنام با سابقه طالبانی و ارتباط ویژه و طولانی با آمریکایی‌ها به نام حامد کرزی به سمت ریاست دولت انتقالی گماشته شد و این گونه فرصت بزرگ تاریخی را برای حل مسأله افغانستان از مردم کشور گرفته شد.
حامد کرزی که سابقۀ عضویت در گروه طالبان را داشت به دلیل علایق قومی و تقدم منافع شخصی و قومی بر منافع ملی مانع از بین بردن و اضمحلال طالبان گردید و نیروهای امنیتی را از حمله به مواضع و مراکز تجمع طالبان باز داشت و تلاش کرد تا عملیات شبانه نیروهای خارجی بر مناطق تحت تصرف طالبان را متوقف سازد. علاوه بر این حامد کرزی با اتخاذ سیاست دفاعی به نیروهای امنیتی اجازه تعرض به مواضع و پایگاه‌های طالبان را نداد و نگذاشت که نیروهای امنیتی کار طالبان را یکسره نماید.
آقای غنی نیز خط مشی کرزی را دنبال کرد و با اتخاذ سیاست نادرست به اصطلاح دفاع فعال مانع تهاجم نیروهای امنیتی به مواضع طالبان گردید و بدین گونه به طالبان فرصت بازسازی داد و طالبان هم از فرصت موجود به خوبی بهره برده و به جلب و جذب نیرو و تقویت خویش پرداخت.
حامد کرزی و افراد وابسته به او در نهادهای مهم و مناصب بالای حکومتی نه تنها مانع از بین بردن طالبان نشد بلکه به احیاء مجدد این گروه و تقویت طالبان کمک کرد و به طالبان پول و اسلحه رساندند و آنها را با هلیکوپترهای دولتی به ولایات شمال افغانستان انتقال دادند.
بعد از پایان ریاست جمهوری حامد کرزی آقای غنی نیز خط مشی کرزی را دنبال کرد و با اتخاذ سیاست نادرست به اصطلاح دفاع فعال مانع تهاجم نیروهای امنیتی به مواضع طالبان گردید و بدین گونه به طالبان فرصت بازسازی داد و طالبان هم از فرصت موجود به خوبی بهره برده و به جلب و جذب نیرو و تقویت خویش پرداخت.
دخالت کشورهای همسایه
برخی کشورهای همسایه نیز به طالبان کمک نمود و به آنها آموزش داد و پول و سلاح‌های مدرن و مجهز به دید در شب در اختیار آنها گذشت و از نظر استخباراتی نیز با طالبان همکاری نموده و اطلاعات مهم نظامی را در اختیار آنها قرار دادند تا جنگجویان طالبان در حملات شان به مواضع نیروهای دولتی و خارجی از آنها استفاده نماید.
دخالت قدرتهای خارجی در نتایج انتخابات و حمایت از تقلب
اشتباه بزرگ خارجی‌ها بویژه ایالات متحده آمریکا توجه آنها به یک گروه قومی و نادیده گرفتن واقعیات موجود افغانستان بود. دولت مردان اروپایی و آمریکایی به جای دیدن واقعیت و جامعه چند قومی افغانستان توجه خود را به یک گروه قومی معطوف
اشتباه بزرگ خارجی‌ها بویژه ایالات متحده آمریکا توجه آنها به یک گروه قومی و نادیده گرفتن واقعیات موجود افغانستان بود. دولت مردان اروپایی و آمریکایی به جای دیدن واقعیت و جامعه چند قومی افغانستان توجه خود را به یک گروه قومی معطوف کرد و فریب لابی‌گری افراد این قوم را خورد و در انتخابات دخالت کرده و و نتایج انتخابات را به نفع کاندیدای مورد نظر خود تغییر داد.
کرد و فریب لابی‌گری افراد این قوم را خورد و در انتخابات دخالت کرده و و نتایج انتخابات را به نفع کاندیدای مورد نظر خود تغییر داد. دخالت در انتخابات و تغییر نتیجه انتخابات شکاف عمیق اجتماعی را ایجاد نمود و فاصله میان مردم و دولت را بیشتر کرد و موجب ضعف حکومت گردید.
تعصبات قومی و از بین بردن وحدت ملی
متأسفانه باید اقرار کرد که مهم ترین و اصلی ترین عامل عقب ماندگی و بحران لاینحل و دوامدار افغانستان تعصبات قومی است. تصمیم گیری‌های کلان و انتصابات افراد در مناصب و پست‌های مهم نه بر اساس لیاقت و شایستگی بلکه براساس تعلقات قومی قبیله‌ای است و داشتن پسوند زی در نام خانوادگی وفامیلی معیار و امتیاز مهم برای اشغال پست‌های دولتی به حساب می‌آید. تصمیمات تعصب آلود و قوم گرایانه موجب شکاف اجتماعی و قومی و باعث از بین رفتن وحدت ملی گردید  و در نبود وحدت و اجماع ملی دولت طبیعتا دولت رو به ضعف نهاده و طالبان تقویت گردید.
تعصبات قومی و تصمیمات قوم گرایانه و گوش ندادن به سخنان افراد دلسوز موجب گردید که دولت افغانستان به یک جمهوری سه نفره تنزل پیدا کند و سه نفر برای افغانستان تصمیم بگیرد و تقدیر یک ملت 40 میلیونی را سه نفر دوملیتی به دست بگیرد و با سرنوشت آنها را بازیچه خود قرار دهد. 
نبود اراده سیاسی برای سرکوب طالبان
دولت افغانستان از لحاظ نظامی توانایی سرکوب طالبان را داشته و دارد زیرا هم حمایت جامعه جهانی را با خود داشته و هم حمایت مردمی و هم نیرو و تجهیزات کافی برای پیشرد جنگ و سرکوب طالبان؛ تنها چیزی که در حکومت افغانستان وجود ندارد و از فقدان آن رنج می‌برد اراده سیاسی برای برخورد نظامی با طالبان است. با وجود اینکه طالبان هر روز بی‌باکانه به پیشروی خود ادامه می‌دهد و مناطق بیشتری را اشغال می‌کند و حتی شهرهای بزرگ را در معرض سقوط و تهدید قرار داده بازهم
تعصبات قومی و تصمیمات قوم گرایانه و گوش ندادن به سخنان افراد دلسوز موجب گردید که دولت افغانستان به یک جمهوری سه نفره تنزل پیدا کند و سه نفر برای افغانستان تصمیم بگیرد و تقدیر یک ملت 40 میلیونی را سه نفر دوملیتی به دست بگیرد و با سرنوشت آنها را بازیچه خود قرار دهد.
سردرگمی و بلا تکلیفی در نزد مقامات بالا و رهبری حکومت موجب شده که نیروهای امنیتی و دفاعی نیز در بلاتکلیفی به سر ببرند و دست به حملات تهاجی به مواضع طالبان نزنند.
سوء مدیریت و لج‌بازی 
تعصبات قومی در واگذاری پست‌ها و مناصب امنیتی در ارتش و پلیس و برکناری افسران و صاحب منصبان با تجربه و کار کشته به دلیل تعصبات قومی و گماشتن افراد جوان و بی‌تجربه به جای آنها در پست‌های حساس امنیتی، لج‌بازی و اعتماد به نفس کاذب در رأس دولت و در نتیجه سوء مدیریت و تقرری‌های نا بجا در نهادهای امنیتی و گماشتن افراد غیر مسلکی و فاقد تخصص در امور امنیتی در پست‌های مهم وزارت دفاع، داخله و امنیت ملی باعث ضعف نهادهای امنیتی گردید و مدیریت جنگ و بحران از دست آنها خارج گردید و زمینه پیشروی طالبان را فراهم کرد. و برعکس دولت افغانستان که مناصب مهم نظامی و امنیتی را به جوانان بی‌تجربه و اگذار کرده رهبری جنگ در گروه طالبان را جنرالان کارکشته و باز نشسته پاکستانی بر عهده دارد و با برنامه و پلان‌های مشخص جنگ را به پیش می‌برند.
بازی‌های سیاسی، توطئه و سناریوهای پشت پرده
تسلیم دهی اکثر ولسوالی‌ها و پایگاه‌های نظامی به طالبان بدون جنگ و حمایت نکردن از نیروهای امنیتی در میدان جنگ بوی توطئه می‌دهد و حکایت از سناریوهای خبیثانه و پشت پرده و بازی‌های بزرگ منطقه‌ای دارد و شواهد و قرائن زیادی آن را تأیید می‌کند.
کد مطلب: 96935
گزارشگر : پایگاه اطلاع رسانی پیام آفتاب
 


 
نام و نام خانوادگی
ایمیل