حمام خون افغانستان و پیراهن چرگین گذشته

27 جدی 1399 ساعت 15:31

گزارشگر : پایگاه اطلاع رسانی پیام آفتاب

آنچه را که هیأت مذاکره کننده دولت مد نظر قرار داشته باشد صلح پایدار و برقراری نظامی مبتنی بر دموکراسی و مشارکت عادلانۀ همه اقوام کشور است وگرنه در غیر اینصورت و توافق بر تداوم حکومت تک قومی به هر شکل و نامی موجب ثبات و امنیت دایمی در افغانستان نمی شود و صلح دوامدار نخواهد بود.


مورخ شهیر کشورمان مرحوم سید میرغلام محمد غبار نوشته است که افغانستان پس از هر غسل آتش و خون دوباره پیراهن چرگین گذشته را برتن می‌کند!
این سخن دقیق و دردمندانه آقای غبار معنای عمیق و پر مفهومی دارد و باید با دقت مورد بررسی قرار بگیرد که چرا بعد از هر حمام خون و آتش، افغانستان دوباره پیراهن چرکین گذشته را بر تن نماید و برای تکرار نشدن تجربه های تلخ و ناکام گذشته چه باید کرد؟
تجربه‌های ناکام گذشته درس‌های مفید و عبرت آموزی برای ما دارد که در جریان مذاکرات صلح مورد توجه قرار بگیرد تا زمینه صلح پایدار فراهم گردد و تجربه‌های تلخ گذشته تکرار نشود و به قول آقای غبار این بار نیز پیراهن چیرکین گذشته را بعد از 40 سال غسل آتش و خون برتن نکنیم.
افغانستان حد اقل در 300 سال گذشته از تبعیض سیستماتیک قومی، زبانی و مذهبی رنج برده است و تمام قدرت و امتیازات حکومتی در انحصار یک قوم بوده وما بقی اقوام در محرومیت به سر برده است و گاهی از ابتدایی ترین حقوق شهروندی خویش محروم بوده اند. این تبعیض‌های ناروا و سیستماتیک باعث نارضایتی اکثریت مردم افغانستان گردیده است و نارضایتی‌ها زمینه‌های بی‌ثباتی و نا امنی را به وجود آور ده است.
در زمان حکومت ظاهرشاه عده‌ای از دانشجویان و تحصیل کرده‌ها برای مبارزه با تبعیض و بی‌عدالتی و رهایی از استبداد و انحصار احزاب مختلفی چون ستم ملی، شعله جاوید، حزب دموکراتیک خلق و... ایجاد گردید تا با در پیش گرفتن مبارزات سازمان یافته و دموکراتیک علیه تبعیض و استبداد مبارزه نماید و زمینه را برای برقراری حکومت دموکراتیک و مردم سالار و عاری از تبعیض و استبداد مساعد نماید. اما متاسفانه پس از کودتای هفت ثور و قدرت گرفتن حزب دموکراتیک خلق که برای مبارزه با دیکتاتوری، خفقان و تبعیض و برقراری مساوات تأسیس گردیده بود بازهم نه تنها شرایط بهتر نشد بلکه به مراتب بدتر گردید و خفقان و بگیر و ببند بیش از پیش حاکم گردید و تصفیه‌های مخالفان سیاسی و ایدئولوژیک به بدترین شکل ممکن آغاز شد و هزاران نفر از افراد تحصیل کرده و سرشناس و متنفذان قومی و مذهبی دستگیر و اعدام گردیدند.
این سختگیری ها و فضای اختناق و رعب و وحشت باعث قیام سراسری مردم گردید و احزاب مجاهدین برای مبارزه با حکومت کمونیستی ایجاد گردید تا با سرنگونی رژیم کمونیستی عدالت اسلامی را حاکم سازند اما پس از پیروزی احزاب جهادی و به قدرت رسیدن مجاهدین بازهم از عدالت اسلامی خبری نشد و کشور در جنگ داخلی تمام عیار درگیر شده و به حمام خون تبدیل گردید.
پس از حدود سه سال جنگ داخلی گروه‌های جهادی بر سر قدرت طالبان با شعار برقراری امنیت و حکومت خدا در زمین خدا ایجاد گردید و طالبان با پیشروی سریع توانست در ماه میزان/ مهر 1375 کابل را به تصرف در آورده و حکومت را به دست گیرد. با قدرت رسیدن طالبان بازهم شرایط افغانستان از قبل بد تر گردید و با حکومت قرون وسطایی طالبان سرکوبگری تشدید یافت به نحوی که دیگر مردم حتی اختیار مدل مو، ریش و نوع لباس خود را نداشتند.
این نوع حکومتداری طالبان مورد پذیرش جامعه و مردم افغانستان قرار نگرفت و جبهات مبارزه علیه طالبان تشکیل گردید و پس از حادثه 11 سپتامبر 2001 حکومت طالبان هم سرنگون گردید و با  سقوط طالبان و درپی آن کنفرانس بن امیدها برای ایجاد یک حکومت دموکراتیک و مردم سالار و عاری از تبعیض با مشارکت عادلانه همۀ اقوم افغانستان پررنگ شد و حکومت جدید ایجاد گردید اما متاسفانه باز هم مردم افغانستان به آرزوی دیرینۀ خود که یک حکومت دموکراتیک مردم سالار و اسلامی با مشارکت همۀ اقوام کشور بود نرسیدند و باز هم مسیر حکومت به سوی تک قومی شدن پیش رفت و حکومت مرکزی با استحکام قدرت خویش کم کم به حذف اقوام دیگر اقدام کرد و مشارکت اقوام دیگر در حد حضور سمبولیک تنزل یافت.
تنها امید مردم برای تغییر وضعیت و خاتمه دادن به حاکمیت انحصاری انتخابات بود که آنهم به دلیل تقلب های سیستماتیک بر اساس خواست مردم پیش نرفت و موجب نارضایتی مردم از حکومت گردید.
با گسترش نارضایتی مردم از حکومت طالبان توانست مناطق تحت کنترل خود را گسترش داده و نا امنی را افزایش دهد و ثبات و امنیت کشور را مورد تهدید جدی قرار دهد.
قدرت گرفتن طالبان و افزایش نا امنی‌ها حکومت و جامعه جهانی را به این نتیجه رساند که باید با طالبان صلح شود و آنها هم به نحوی در قدرت سهم یافته و مشارکت نمایند و پس از تلاشهای زیاد مذاکرات صلح دوحه آغاز گردد.
اما با آغاز مذاکرات صلح قطر خبرهای خوبی از آنجا به گوش نمی رسد و طالبان سعی دارد تمام قدرت را به دست گیرند و حاکمیت استبدادی و انحصاری خویش را بازهم احیا نمایند. گویا این بار نیز قرار است پس سالها جنگ و خونریزی باز هم  افغانستان پیراهن چرکین گذشته را بر تن نماید و ثمرات چند قرن مبارزه مردم مورد معامله قرار بگیرد و ما را به عقب برگرداند.
آنچه را که هیأت مذاکره کننده دولت مد نظر قرار داشته باشد صلح پایدار و برقراری نظامی مبتنی بر دموکراسی و مشارکت عادلانۀ همه اقوام کشور است وگرنه در غیر اینصورت و توافق بر تداوم حکومت تک قومی به هرشکل و نامی موجب ثبات و امنیت دایمی در افغانستان نمی شود و صلح دوامدار نخواهد بود.
بهترین راه آوردن صلح و امنیت دایمی و پایدار توافق برسریک حکومت مردم سالار با مشارکت عادلانه همه اقوام مبتنی بر رأی و خواست مردم است. و با درس گرفتن از گذشته نباید این بار بازهم پیراهن چرکین گذشته را پوشید.


کد مطلب: 95291

آدرس مطلب: http://www.payam-aftab.com/fa/doc/article/95291/حمام-خون-افغانستان-پیراهن-چرگین-گذشته

پیام آفتاب
  http://www.payam-aftab.com