سیاسیون جامعه مدنی را رها کنند

محمدباقر غلامپور
اولین ضربه‌ی ورود سیاسیون به جنبش روشنایی این است که برچسب قومی و سیاسی بودن به این اعتراضات مدنی وارد شد. دوم دو دستگی بین جنبش روشنایی در حال حاضر بخاطر ورود این دست از افراد است. سوم ...
تاریخ انتشار : پنجشنبه ۶ جوزا ۱۳۹۵ ساعت ۱۰:۴۵
پروژه توتاپ یا به عبارتی "تا" در افغانستان سروصدای زیادی را ایجاد کرده است ماجرای لین برقی که از ترکمنستان شروع می‌شود و هدفش برق رسانی به ولایات مختلف افغانستان است.
جنجال از آنجایی شروع شد که معاون دوم آقای اشرف غنی نسبت به حرکات شرکت برشنا نامه‌ای اعتراضی نوشت؛ و از کارشکنی در پروژه و ظلم به مناطق مرکزی سخن راند. رفته رفته ماجرا اوج پیدا کرد.  پای بسیاری از سیاسیون دیگر از جمله نمایندگان مجلس و وزرا نیز به این مسئله کشیده شد.
تغییر مسیر لین برق از بامیان به سالنگ جدای از درست یا غلط بودن آن بار دیگر ظرفیت‌های جامعه مدنی افغانستان را آشکار کرد. همچنین مظاهرات مردم ولایات مختلف از هرات تا مزار شریف نیز نشان دهنده بیداری و آگاهی مردم افغانستان نسبت به سیاست‌های حکومت را نمایان ساخت. اعتراض مدنی و مسالمت آمیز مردم پایتخت در بیست هفتم ثور نه تنها در سطح کشور بلکه در رسانه‌های جهان بازتاب گسترده داشت.  اغلب رسانه‌ها از رفتارهای مدنی مظاهره‌کنندگان به گونه‌ای استقبال کرده بودند.  در کشوری که سال‌ها درگیر جنگ‌های داخلی بوده؛ با زبان اسحله و زور با یکدیگر سخن می‌گفتند. جای خوشحالی و امیداوری است که در ادبیات مردم خشونت جای خود را به زبان منطق و اعتراض مدنی داده است.
اما نکته‌ای که باید در این اعتراضات
این افراد نباید خود را در پوشش فعالیت مدنی به مردم نشان دهند بلکه با قانون‌گذاری مناسب و اجرای آن بصورت عادلانه خود را به مردم معرفی کنند.
و در راس آن جنبش روشنایی پرداخته شود. حضور سیاسیون در جمع معترضین است. از معاون دوم سابق ریاست جمهوری تا معاون دوم ریاست اجراییه و نمایندگان پارلمان را می‌توان در این اعتراضات مشاهده کرد. اینکه این افراد با چه اهدافی وارد جنبش روشنایی شدند مبحثی جداگانه است. اما نفس ورود افراد سیاسی به جامعه مدنی و تشکلات آن‌ها جای نگرانی دارد. سیاسیون در جایگاهای مختلفی که در حکومت دارند می‌توانند با اعمال فشار بر حاکمیت از حق مردم مناطق مرکزی پاسداری کنند  و لزومی ندارد که خود را وارد تشکلات جامعه مدنی و نوپای افغانستان کنند.
 اکنون که بحث پروژه در کشور بالا گرفته است برخی به این اعتراضات برچسب سیاسی می‌زنند و شاید تا حدی هم حق داشته باشند زیرا سخنگویان محافل جنبش روشنایی اکثرا افرادی هستند که در حکومت نقش دارند. شاید این زنگ خطری برای جامعه مدنی افغانستان باشد. چون تجربه ثابت کرده است که حضور افراد و احزاب سیاسی در اجتماعات مدنی در دراز مدت اثار منفی بر جامعه مدنی وارد خواهد کرد. اولین ضربه‌ی ورود سیاسیون به جنبش روشنایی این است که برچسب قومی و سیاسی بودن به این اعتراضات مدنی وارد شد. دوم  دو دستگی بین جنبش روشنایی در حال حاضر بخاطر ورود این دست از افراد است. سوم در آینده بر سر مسائل دیگر نیز اگر اعتراضی صورت بگیرد قطعا مخالفین با استفاده از اینکه افراد وابسته با حزب کذایی یا فلان فرد هستند برخورد خواهند کرد.  این امر به مرور زمان باعث کاهش اثرگذاری جامعه مدنی و اعتماد مردم به افراد فعال در تشکل‌های مدنی است.
به جرات می‌توان گفت بزرگترین سرمایه نهادهای مردمی اعتبار آن‌ها در نزد مردم است. چون شکل گرفته از خود مردم هستند و از بطن جامعه عضوگیری کرده‌اند. حالا اگر این اعتبار خدشه‌دار شود و اعتماد مردم از فعالین مدنی سلب شود. جامعه مدنی اثرگذاری خود را از دست خواهد داد. در افغانستان امروزی سه عامل عمده باعث شکل‌گیری نهاد‌های مردمی تاثیرگذار شده است. قانون
اساسا جامعه مدنی مطالبه‌گر است و نیازی به سیاسیون برای احقاق حقوشان ندارند.
اساسی نظام اسلامی افغانستان که حق فعالیت آزاد را به نهاد‌های مردمی داده است. حضور نهاد‌های بین المللی ونیروهای خارجی برای نظارت و کمک در جهت باسازی افغانستان و در نهایت رسانه‌های آزاد که منحصر به دولت نیستند و می‌توانند آزادانه فعالیت‌های مدنی را پوشش دهند. این پتانسیل‌ها باعث شده است جامعه مدنی افغانستان روز به روز رشد کنند و در مواقع لزوم صدای ملت را به گوش ارگ‌نشینان برسانند.  همانطور که در بیست هفت ثور رییس جمهور گفت صدای مردم را شنیده است. لزوم حراست از فضای این نهادهای مردمی و عدم آلوده شدن آن‌ها به چیزهایی که سیاست افغانستان را ناکارآمد کرده اند ضروری است. سیاسیون وظایف مشخصی دارند. اگر اعتراضی هم دارند راهکارهای قانونی آن پیش بینی شده است . این افراد نباید خود را در پوشش فعالیت مدنی به مردم  نشان دهند بلکه با قانون‌گذاری مناسب و اجرای آن بصورت عادلانه خود را به مردم معرفی کنند.
مسائلی مانند تجمعات اعتراضی و مظاهره برای دادخواهی به عهده جامعه مدنی است اساسا جامعه مدنی مطالبه‌گر است و نیازی به سیاسیون برای احقاق حقوشان ندارند. البته بحث حمایت و همراهی از نهادهای مردمی جای خود را دارد.  هیچ کسی به خود اجازه نخواهد داد تا جلوی کمک سیاسیون به جامعه مدنی در راستای اعتلای بیشتر را بگیرد. اما باید بدانیم که تصمیمات و برنامه‌های جامعه مدنی مختص خود اعضای آن است. سیاسیون حق مداخله و تعیین و تکلیف برای آن‌ها را ندارند. شمعی که در کشورتاریک افغانستان بنام جنبش‌های مدنی می‌سوزد را با دخالت‌های بیجا خاموش نکنیم.  بگذاریم دانشجویان و اساتید و مردم برای برنامه‌ها و اعتراضات خود تصمیم لازم را بگیرند. 
کد مطلب: 52550
 


 
نام و نام خانوادگی
ایمیل